mibook
Jij schrijft, wij doen de rest

Boekvormgeving: het ontwerp en de opmaak van je boek

Boekvormgeving maakt van je afgeronde manuscript een drukklaar boek. Het werk bestaat uit twee posten. De eerste is het ontwerp: hoe het omslag eruitziet en hoe een pagina van het binnenwerk is opgebouwd. De tweede is de opmaak, waarin dat ontwerp op alle pagina’s van je boek wordt toegepast. Het begint zodra je tekst af en geredigeerd is en het eindigt met de bestanden waarmee de drukker aan de slag kan.

Een vormgever bladert aan een lichte werktafel door een vers gedrukte proef van een binnenwerk
Boekvormgevingin het kort
Wat het is

Eerst het ontwerp van het omslag en het binnenwerk, daarna de opmaak van alle pagina’s. Dat levert het drukklare bestand op.

Wat het kost

Voor een roman van 240 pagina’s kost het ontwerp ongeveer € 950 en de opmaak ongeveer € 500.

Wanneer het begint

Zodra je manuscript af en geredigeerd is. De opmaak heeft namelijk je definitieve tekst nodig.

Wat jij doet

Je keurt onderweg vier dingen goed: het ontwerp van het omslag, het ontwerp van het binnenwerk, de opmaak en het drukklare bestand.

Wat kost het om je boek te laten vormgeven?

Voor het ontwerp van het omslag en het binnenwerk samen betaal je ongeveer € 950 en voor de opmaak ongeveer € 2 per pagina. Bij een roman van 240 pagina’s komt de opmaak daarmee op ongeveer € 500 en het totaal op ongeveer € 1.450.

Ontwerp: ± € 950

Het ontwerp van het omslag en het binnenwerk samen. Voor het binnenwerk worden onder meer het lettertype, de marges, de koppen en de opbouw van de pagina’s bepaald. Dit bedrag is alleen het ontwerp; de opmaak komt er nog bij.

Opmaak: ± € 2 per pagina

Het toepassen van het ontwerp op elke pagina van je boek. Je betaalt per opgemaakte boekpagina; bij 240 pagina’s doorlopende tekst, dus zonder veel beeld of tabellen, is dat ongeveer € 500.

E-book erbij: ± € 275

Geef vooraf aan dat je een e-book wilt, dan wordt de conversie direct in de vormgeving meegenomen. Als losse dienst kost de e-bookconversie ongeveer € 275.

Ontwerp, één keer voor omslag en binnenwerk samen± € 950
Opmaak, 240 pagina’s maal ± € 2 per pagina± € 500
E-book erbij, alleen als je dat wilt± € 275
Ontwerp en opmaak samen± € 1.450

De lengte van de balken volgt de bedragen. Ze gelden voor het standaardvoorbeeld van 240 pagina’s.

Deze richtbedragen gelden voor een debuutroman van ongeveer 60.000 woorden die na de opmaak 240 pagina’s telt, met doorlopende tekst en een binnenwerk in zwart-wit.

Een omslagproef ligt naast een stapel opgemaakte binnenwerkpagina’s op een lichte tafel

Waarom ontwerp en opmaak twee posten zijn

Het ontwerp maak je één keer: daarin wordt bepaald hoe het omslag eruitziet en hoe een pagina van je binnenwerk is opgebouwd. De opmaak past dat ontwerp daarna op elke pagina toe. Voor het ontwerp betaal je daarom één bedrag en voor de opmaak betaal je per pagina, want een dikker boek heeft meer pagina’s om op te maken.

Vraag bij het vergelijken van aanbieders of een prijs alleen het ontwerp dekt of ook de opmaak van het volledige binnenwerk. Een bedrag dat alleen het ontwerp dekt lijkt namelijk lager dan wat je uiteindelijk betaalt.

Een vormgever maakt aan een groot scherm een boekpagina op, met een gedrukte proef en een potlood op het bureau ernaast

Zo houd je de kosten in de hand

Lever je beeld in één keer compleet aan

Foto’s en illustraties die later alsnog binnenkomen, moeten apart in de opgemaakte pagina’s ingepast worden en dat is extra opmaakwerk.

Maak een korte briefing

Beschrijf je boek in een paar zinnen en verzamel omslagen die je aanspreken en omslagen die je juist niet aanspreken. Zo ziet de vormgever meteen welke richting jij voor ogen hebt.

Reageer vlot op de goedkeuringsmomenten

De doorlooptijd hangt mede af van jouw reactiesnelheid.

Wil je dit laten vormgeven?

Geef door wat je nodig hebt: alleen de omslag, ook het binnenwerk, of een e-book erbij. Wij koppelen je aan een vormgever en sturen een voorstel.

Wat opmaak met je pagina’s doet

Je manuscript staat in een tekstverwerker en dat is nog geen boek. Pas bij de opmaak krijgt elke pagina de vorm die in het ontwerp is vastgelegd: de bladspiegel (het tekstvlak op de pagina), de marges, het lettertype, de lettergrootte en de plek van koppen en witruimte. Hieronder staat daarom dezelfde tekst twee keer, links zoals hij uit je tekstverwerker komt en rechts als opgemaakte boekpagina.

Uit je tekstverwerker

De inhoud staat er al, maar de pagina is nog niet als boek ontworpen.

Dezelfde tekst als boekpagina

Een hoofdstukopening uit het ontwerp: het boekformaat, de marges, de boekletter en de vaste plek van het paginanummer.

Kijk naar de verschillen: de boekpagina heeft ruime marges, de tekst is uitgevuld met twee rechte kantlijnen, een nieuwe alinea begint met een inspringing in plaats van een witregel en het paginanummer staat op elke pagina op dezelfde plek.

Welk formaat wordt je boek?

Het formaat is de eerste keuze in de vormgeving, want het bepaalt hoeveel tekst er op een pagina past en daarmee hoeveel pagina’s je boek krijgt. Hieronder staan vijf gangbare formaten in verhouding naast elkaar.

12,5 × 20 cm

veel romans

Ons voorbeeld
14,8 × 21 cm

ons voorbeeldboek (A5)

17 × 24 cm

veel non-fictie en handboeken

21 × 21 cm

vierkant, vaak voor beeld

24 × 17 cm

liggend, voor breed beeld

Voor een roman met doorlopende tekst is een compact formaat gebruikelijk; ons standaardvoorbeeld is een paperback van 14,8 bij 21 centimeter. Staat er veel beeld in je boek, dan geeft een groter, vierkant of liggend formaat dat beeld meer ruimte.

Een afwijkend formaat kan ook, want speciale uitgaven vragen soms om een eigen vorm of afwerking. Het formaat werkt wel door in de drukkosten, dus leg je wensen vroeg op tafel.

Gedrukte boeken in verschillende formaten naast elkaar op een lichte houten tafel, met een opengeslagen boek ervoor

Hoe het traject loopt, van manuscript tot drukklaar bestand

Tussen je definitieve manuscript en het drukklare bestand zitten vijf stappen. Op vier daarvan keur jij zelf iets goed: het ontwerp van het omslag, het ontwerp van het binnenwerk, de opmaak van alle pagina’s en het drukklare bestand. Er gaat dus niets naar de drukker wat jij niet gezien hebt.

Een hand schrijft met potlood een notitie in de marge van een gedrukte binnenwerkproef
1
Bekijken en ordenen

Onze vormgevers bekijken je manuscript en je beeldmateriaal en ordenen het. Ook wordt het boekformaat vastgesteld, want dat bepaalt hoeveel tekst er op een pagina past.

2
Het ontwerp van het omslag, ter goedkeuring

Je krijgt een voorstel voor de voorkant, de rug en de achterkant als één doorlopend vlak. Je beoordeelt de richting: het beeld, de letter en de kleuren. De rug krijgt pas later zijn definitieve maat, want daarvoor moet het paginatal vaststaan.

3
Het ontwerp van het binnenwerk, ter goedkeuring

Een paar hoofdstukken worden opgemaakt met de voorgestelde letter, marges, koppen en witruimte. Controleer of de tekst prettig leesbaar is en of de hoofdstukken duidelijk zijn opgebouwd, want pas na jouw akkoord wordt de rest van het boek opgemaakt.

4
De opmaak van alle pagina’s, ter goedkeuring

Elke pagina krijgt de vorm van het goedgekeurde ontwerp en jij loopt het resultaat na op de tekst en de volgorde. Daarna ligt het definitieve paginatal vast en wordt de rugdikte, de breedte van de rug van je boek, bij de drukker opgevraagd, want het omslag kan pas definitief worden als die maat bekend is.

5
Het drukklare bestand, ter goedkeuring

Wij maken de definitieve pdf, opgebouwd volgens de technische eisen van jouw drukker. Je krijgt hem als digitale drukproef: je boek met de opmaak en de volgorde, maar zonder het papier en de gedrukte kleur. Controleer die zelf voordat de oplage gedrukt wordt.

Wat de doorlooptijd bepaalt

De omvang van je boek

De opmaak rekent per pagina, dus een dikker boek vraagt meer opmaakwerk.

Hoeveel beeld erin staat

Pagina’s met veel beeld kosten meer tijd dan doorlopende tekst.

Hoe snel jij reageert

Jij keurt onderweg vier keer iets goed, dus jouw tempo telt mee.

Hoe lang dit duurt verschilt per boek, want deze drie factoren wegen bij elk boek anders. Reken als richtwaarde op 2 tot 12 weken.

Wat er na het drukklare bestand gebeurt, van drukproef tot levering, lees je op de pagina over boek laten drukken.

Het omslag: van eerste voorstel tot definitieve rug

Het omslag van een gedrukt boek is één doorlopend vlak: de achterkant, de rug en de voorkant worden samen ontworpen en komen samen in het drukklare omslagbestand. Zo ziet de vormgever je omslag, opengevouwen.

Achterplat

De achterkant, met de flaptekst en de barcode met het ISBN.

De rug

De breedte volgt uit het definitieve paginatal.

Voorplat

De voorkant van je boek, met de titel.

Een opengevouwen omslagproef ligt vlak op een werktafel terwijl een liniaal de breedte van de rug opmeet, met het opgemaakte boekblok ernaast

Een eerste omslagvoorstel kan vroeg in het traject gemaakt worden, de definitieve versie niet. De rug kan namelijk pas gemeten worden als het aantal pagina’s vaststaat, dus na de opmaak van het binnenwerk. Zodra de rugdikte bij de drukker is opgevraagd, wordt het omslag definitief gemaakt en drukklaar opgeleverd.

Wat er op het omslag komt te staan bepaal je samen met de vormgever. Lever daarvoor je ideeën en voorbeelden aan, want zo ziet de vormgever welke richting jij voor ogen hebt.

Krijgt je boek een ISBN, zorg dan dat het nummer er op tijd is: de EAN barcode hoort op de achterkant en gaat dus in dit ontwerp mee.

Wanneer er eerst een concept nodig is

Bij een roman ligt de volgorde vast zodra het manuscript af is, dus daar kan de vormgeving direct beginnen. Bij een fotoboek, kunstboek of jubileumboek ligt je materiaal nog los en moet er eerst bedacht worden welke tekst en welk beeld waar komen en wat het geheel verbindt. Dat bedenken heet conceptontwikkeling.

Handen ordenen fotoprints in een raster op een lichte werktafel

Conceptontwikkeling bepaalt wat het boek moet overbrengen en hoe de opbouw, het beeld en de vorm dat ondersteunen. De vormgeving werkt dat idee daarna uit tot een ontwerp en past het toe op de pagina’s. De twee lopen meestal in één traject.

Twijfel je of jouw boek eerst een concept nodig heeft, lees dan de pagina over conceptontwikkeling of noem het in het adviesgesprek.

Wat je aanlevert voordat de opmaak begint

De opmaak werkt met je definitieve tekst, dus je manuscript is af en geredigeerd voordat het naar de vormgever gaat. Samen met die tekst lever je het beeldmateriaal aan dat in het boek komt: de foto’s, de illustraties en de bijschriften.

Inhoudelijke redactie gaat over de opbouw en de inhoud van je boek, eindredactie over de zinnen, de spelling en de interpunctie. Welke van de twee jouw manuscript nodig heeft lees je op de pagina over redactie.

Na de opmaak controleer je zelf de gezette proef nog op fouten die zijn blijven staan.

Een gedrukt manuscript ligt naast een map met fotoprints op een houten tafel

Auteurs die je voorgingen

Veelgestelde vragen

Plan je gratis adviesgesprek

30 minuten, telefonisch en vrijblijvend. Je spreekt direct met Michael en krijgt eerlijk advies over jouw boekproject.

De agenda wordt geladen.

Duurt het lang? Open de agenda bij Calendly zelf.